Energia Geotermalna
Energia niekonwencjonalna jest energią pozyskiwaną z darów natury. Kolejny artykuł przedstawia możliwości pozyskiwania energii z wnętrza ziemi, czyli tzw. energii geotremalnej, której obecność jest praktycznie w każdym zakątku Ziemi.
Energia geotermalna jest ciepłem pochodzącym z wnętrza Ziemi, które nagromadzone jest w skałach oraz w wodach wypełniających pory i szczeliny skalne. Ciepło z wnętrza Ziemi to pozostałości po procesie formowania się planety oraz naturalny rozkład pierwiastków promieniotwórczych we wnętrzu Ziemi. Wody geotermalne powstają w wyniku ogrzewania wód podziemnych przez magmę oraz gorące skały. Temperatura ciepła zależna jest od głębokości, która wzrasta przy powierzchni o ok. 30 0C na każdym kilometrze (jest to tzw. stopnień geotermicznym).
Wody geotermalne występują na głębokości do kilku do kilkunastu kilometrów pod powierzchnią ziemi, ich wydobycie jest ograniczone (najgłębszy otwór sięga ok. 8 km w głąb Ziemi). Najkorzystniejsze ekonomicznie jest wydobycie wód do głębokości 3 km gdzie woda występuje pod postacią gorącej pary a temperatury osiągają nawet 200 0C.
Pomimo olbrzymiego potencjału wykorzystanie energii geotermalnej nie zawsze jest możliwe, wpływ na to może mieć m.in. skład chemiczny wody bądź problemy techniczne.
Wykorzystanie wód termicznych zależne jest od temperatury wody:
- o bardzo wysokiej temperaturze (para), do produkcji elektryczności,
- o niższej temperaturze, do ogrzewania lub chłodzenia pomieszczeń, hodowli szklarniowej, w kąpieliskach i balneologii[1].
W przemyśle wykorzystywane są wody geotermalne do produkcji papieru, pasteryzacji mleka, hodowli grzybów i ryb. W wielu krajach, gdzie wody geotermalne występują obficie są one wykorzystywane bardzo intensywnie, np. w Islandii pokrywa w 46% całkowite zapotrzebowanie na energię i 85% zapotrzebowanie na ogrzewanie pomieszczeń..
Analiza rynku
Wykorzystanie energii geotermalnej do produkcji energii elektrycznej[2]
Energia geoteramlna jest wykorzystywana na potrzeby produkcji energii elektrycznej w ponad 20 krajach.. Największym producentem geotermalnej energii elektrycznej są Stany Zjednoczone, zaraz za nimi Filipiny, Meksyk, Włochy, Japonia, Indonezja, Nowa Zelandia i Salwador. W Europie największymi producentami są Włochy i Islandia.
Wykorzystanie energii geotermalnej do ogrzewania
Najbardziej popularnym sposobem wykorzystania energii geotermalnej oprócz produkcji energii elektrycznej jest budowa ciepłowni geotermalnych, na trzecim miejscu wykorzystanie w balneologii. Na świecie ok. 40 krajów zużywa energię geotermalną na potrzeby inne niż produkcja energii elektrycznej.
Największymi odbiorcami ciepła z energii geotermalnej są Japonia, Chiny, Węgry, Islandia i USA.
Występowanie źródeł geotermalnych w Polsce
Wody geotermalne znajdują się pod powierzchnią prawie 80% terytorium Polski. Pomimo tak licznego występowania wód ich eksploatacja nie jest łatwa, przeszkodą są zarówno warunki wydobycia jak i ekonomiczna strona tego typu przedsięwzięcia.
Na terenie Polski, wody geotermalne posiadają stosunkowo niską temperaturę do 800C, tak wiec ich wykorzystanie nie może być uważane za w pełni odnawialne. Dotychczas w Polsce wykorzystuje się bardzo znikomą część potencjału geotermalnego. Zakłady geotermalne istnieją m.in. w Pyrzycach k. Szczecina, Bańskiej Niżnej k. Zakopanego, Mszczonowie k. Warszawy, Uniejowie, Słomnikach k. Krakowa, Lasku, Klikuszowie oraz w Stargardzie Szczecińskim.
Oprócz zakładów, przeznaczonych do zaopatrywania ludności w ciepło istnieją również uzdrowiska wykorzystujące energię z ciepłych źródeł: Cieplice, Duszniki Zdrój, Lądek Zdrój, Ustroń, Zakopane, Konstancie i Ciechocinek. Wody wykorzystywane są również w nielicznych wypadkach do ekstrakcji składników mineralnych i produkcji kosmetyków.
Ogólnie rzecz biorąc wykorzystanie energii geotermalnej w Polsce jest znikome, stanowi ok. 0.06% całkowitego zapotrzebowania na energię pierwotną kraju.
[1] Balneologia pochodzi od słów: z łac. "balneum" - kąpiel i gr. "logos" – nauka. Zajmuje się badaniem leczniczych wód mineralnych (składu chemicznego i właściwości) oraz ich stosowaniem w medycynie do kąpieli, kuracji pitnych i inhalacji.
[2] Ministerstwo Środowiska, Strategia Rozwoju Energetyki Odnawialnej (realizacja obowiązku wynikającego z Rezolucji Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 8 lipca 1999 r. w sprawie wzrostu wykorzystania energii ze źródeł odnawialnych), Warszawa, wrzesień 2000 rok
